વૌઠાનો મેળો 👉ક્યાં: અમદાવાદના ધોળકા તાલુકાના વૌઠા ગામ ખાતે 👉ક્યારે: કારતક સુદ પૂર્ણિમાએ 👉વિશેષ: આ મેળાનું સ્થળ સપ્તસંગમ સાત નદીઓના સંગમ તરીકે ઓળખાય છે. વાસ્તવમાંં વૌઠા આગળ સાબરમતી અને વાત્રક એમ બે મુખ્ય નદીઓ જ મળે છે. અગાઉ સાબરમતીમાં હાથમતી નદી અને વાત્રકમાં ખારી, મેશ્વો, માંજમ અને શેઢી નદીઓ મળે છે. મહાભારતના વિરાટનગરનું સ્થાન અત્યારના ધોળકામાં છે. જ્યાં પાંડવો તેરમાં વર્ષે અજ્ઞાતવાસ ગાળવા રહ્યા હતા. ભગવાન શિવના જ્યેષ્ઠ પુત્ર કાર્તિક સ્વામી કાર્તિકી પૂર્ણિમાએ ચોક્કસ આ મેળામાં પવિત્ર સ્નાન કરવા આવે છે. વૌઠામાં આજે પણ તેમની ચરણપાદુકાનું પૂજન થાય છે. આ મેળાનું મુખ્ય આકર્ષણ ગધેડાનું બજાર છે. ભરુચના મેળાઓ 👉વિશેષ: ભૃગુઋષિની તપોભૂમિ ભૃગુતીર્થ એટલે આજનું ભરુચ. દ્રવિડ સંસ્કૃતિના સમયમાં ભૃગુકચ્છ બંદર તરીકે જાણીતું હતું. સમગ્ર ભરુચ જિલ્લામાં 92 જેટ્લા નાના મોટા મેળા ભરાય છે. શુક્લતીર્થ ગામે કાર્તિકી પૂનમનો મેળો ભરાય છે. ભારેશ્વર મહાદેવે ભાડભૂતનો મેળો દર 18 વર્ષે ભરાય છે. કોટેશ્વર મહાદેવે કડોદનો મેળો ભરાય છે. નંદાદેવીના મંદિરે પણ દર 18 વર્ષે નાંદનો મેળો ભરાય છે. ત્યાં બાવાધોરનો ડુંગ...
શામળાજીનો મેળો 👉ક્યાં: ગુજરાત અને રાજસ્થાનની સીમા રેખા પાસે આવેલ અરવલ્લી જિલ્લામાં 👉ક્યારે: કારતક સુદ અગિયારસ (દેવઉઠી) થી પૂનમ સુધી 👉વિશેષ: મેશ્વો અને પીંગળા નદીના સંગમ સ્થાને આ મેળો ભરાય છે. કળસી છોકરાની માના નામે ઓળખાતી મૂર્તિના અવશેષો મુંબઈ પાસે આવેલ એલિફન્ટાની ગુફાઓ માં ત્રિમૂર્તિના પ્રખ્યાત શિલ્પને મળતા આવે છે. સંવત ૧૭૨૮માં શામળાજી ઉપર આક્રમણ થયું હતું. ત્યાંંના રાજપૂતો અને ઠાકોરો એ તીર્થની મૂર્તિઓ કરાજવ્રુજ તળાવમાં પધરાવી હતી. જે વર્ષો પછી એક આદિવાસી યુવાને હળ ચલાવતા હાથ લાગી હતી. આદિવાસી આ મૂર્તિને કાળીયા બાપજી કહે છે. ચતુર્ભુજ ગદાધારી ભગવાન વિષ્ણુનું મંદિર પણ અહીંં આવેલું છે, જેને ગદાધર પુરી તરીકે ઓળખાય છે. ચિત્ર-વિચિત્રનો મેળો 👉ક્યાં: સાબરકાંઠા જિલ્લાના ખેડબ્રહ્મા તાલુકાના ગુણભાખરી ગામમાં 👉ક્યારે: હોળી પછીના ચૌદમાં દિવસે એટલે કે ફાગણવદ ચૌદશે 👉વિશેષ: આકળ-વાકળ અને સાબરમતી નદીના સંગમ સ્થાને આ મેળો ભરાય છે. અરવલ્લીના ભીલ અને ગરસિયા આદિવાસીઓ આ મેળામાં વધુ જોવા મળે છે. આ એક માત્ર મેળો છે કે જે દુ:ખદ યાદોને તાજી કરવા માટે યોજાય છે. જેને ' હાડ ગાળવા ' ની વિધિ કહે ...